هدف اصلی آینده ­پژوهی، آینده ­سازی است

بر خلاف باور بسیاری از مردم، هدف اصلی آینده ­پژوهی، پیش­بینی آینده نیست؛ بلکه می­‍­کوشد آگاهانه و خردمندانه انسان­ها، سازمان­ها و جوامع را به سوی طراحی و برپایی یک آینده مطلوب سوق دهد. بنابراین هدف اصلی آینده ­پژوهی، آینده ­سازی است. حال این پرسش مطرح می­شود که آینده­ پژوهی در مسیر تحقق آینده مطلوب تا کجا پیش می­رود به عبارت دیگر دستاورد نهایی آینده­ پژوهی چیست؟

برای پاسخ به این پرسش کلیدی باید تاکید داشت که آینده­ پژوهی در هر حوزه­ای و یا موضوعی به «اقدام-زمان» منجر می­شود. یعنی تا جایی که مشخص شود برای برپایی هوشمندانه و تاحدی دلخواه آینده مطلوب چه افرادی (و یا چه سازمان­هایی)، چه اقداماتی را در چه زمان­هایی باید انجام دهند. تا بتوان یک جریان هماهنگ و اثربخش در مسیر تحقق چشم­ انداز ایجاد کرد. این جریان اجتماعی سبب جهت­ دهی و فعال­سازی تمامی ظرفیت ­ها و پتانسیل­های بالقوه و بالفعل خواهد شد. بنابراین می­توان نتیجه گرفت که دستاورد نهایی فعالیت­های مختلف آینده­ پژوهی (دیده ­بانی، تحلیل روند، سناریونویسی و …) رسیدن به «اقدام-زمان» است. البته باید توجه داشت که این فعالیت­ها در قالب یک یا چند پروژه مستقل از هم انجام نمی­شوند بلکه هر یک از این­ ها بخشی از فرایند پیوسته و مستمر آینده­ پژوهی را شکل می­دهند. این فرایند به گونه ­ای است که با دیده‏ بانی و فعالیت­ های توصیفی آغاز می­شود و به فعالیت­ های تجویزی مانند سناریو و نقشه­ راه ختم می­شود. بنابراین «اقدام-زمان» دستاورد فعالیت­ هایی چون سناریونویسی و نقشه­ راه است که خود نیازمند فعالیت­ هایی چون دیده­ بانی، اولویت­ گذاری و … می­باشد. بنابراین باید تأکید داشت که اگر آینده­ پژوهی به «اقدام-زمان» ختم نشود، نتواسته است به وظیفه اصلی خود عمل کند  و حتینمی­توان اثربخشی و مفید بودن آینده­ پژوهی را ارزیابی کرد چرا که این فرایند به نتیجه نهایی خود نرسیده است.

نکته دیگری که باید به آن اشاره کرد ضرورت توجه به بومی­ گرایی در فرایند آینده ­پژوهی است. این فرایند به شدت وابسته به شرائط اقتضائی فرهنگی و اجتماعی حاکم هستند و از موضوعی به موضوعی دیگر، از سازمانی به سازمان دیگر و زمانی به زمان دیگر تغییر می­کند. و باید برای هر موضوعی، به طور خاص، این فرایند را طراحی و یا در نازل­ترین سطح متناسب با شرایط آن را اصلاح کرد.

در کشور ما نیز برای افزایش اثربخشی و کارایی آینده­ پژوهی لازم است که در عرصه ­های­ گوناگون سیاسی، امنیتی، اقتصادی، فرهنگی و … فرایند آینده­ پژوهی را طراحی و استقرار دهیم تا در هر حوزه­ ای مجموعه اقدام-زمان‏های لازم برای تحقق آینده مطلوب فراهم شده و جریانی هماهنگ و اثربخش برای برپایی آینده ‏های باعظمت و الهام­ بخش ایران اسلامی فراهم شود (ان شاء­الله).

منبع:ماهنامه نامه آینده‌پژوهی

    نظرات

    فضای مجازی،از نگاهی دیگر!
    جامعه
    فضای مجازی،از نگاهی دیگر!
    امکانات اینترنت وای فای رایگان در سطح شهر می‌تواند به رضایت و خشنودی شهروندان بینجامد و خدمات رایگان و مناسبی را هم برای گردشگران و مسافران ایجاد کند تا...
      2018-02-20 18:17:00
    ابتکار اینتل برای احیاء اعتبار مخدوش شده
    شرکت ها و برندها
    ابتکار اینتل برای احیاء اعتبار مخدوش شده
    اینتل، یک غول تکنولوژی در ایالات متحده آمریکاست که در زمینه تولید سخت‌افزارهای رایانه و تلفن همراه، با تمرکز بر مادربورد، کارت شبکه، چیپ‌ست، بلوتوث و حافظه‌های فلش، انواع ریزپردازنده، نیم‌رسانا، مدارهای مجتمع، واحدهای پردازش گرافیکی و سامانه‌های نهفته فعالیت می‌کند.
      2018-02-20 12:59:00
    سیگنال اضطراب ،راهکاری برای نجات  ناپدید شده ها
    تازه های فناوری
    سیگنال اضطراب ،راهکاری برای نجات ناپدید شده ها
    به گفته محققان، ویژگی‌های این فن‌آوری باید در سیستم اضطراری یکپارچه شود و باید دارای حمایت‌های نهادی باشد. علاوه بر این، نیروهای پلیس، خدمات هشدار ایمنی شهروندان و نیروهای امنیتی کشور نیز می‌بایست این تکنولوژی را به کار بگیرند.
      2018-02-20 07:47:00
    بازیگر چهار وجهی در صنعت ICT کشور
    شرکت ها و برندها
    بازیگر چهار وجهی در صنعت ICT کشور
    دریافت طیف گسترده‌ای از خدمات ارتباطی ثابت، سیار و محتوایی از یک اپراتور به صورت متمرکز، صرفه‌جویی در هزینه و زمان و مدیریت اثربخش نیازمندی‌های ارتباطی و محتوایی را برای کاربران به همراه خواهد داشت.
      2018-02-18 12:41:00
    آینده ال‌جی در حوزه AI رقم می‌خورد
    نوآوری
    آینده ال‌جی در حوزه AI رقم می‌خورد
    آقای Ha Jeung-uk، مدیرعامل شرکت ارتباطات موبایلی ال‌جی می‌گوید: ما مطمئن هستیم که مشتریان ما از داشتن تجربه کاربری پیشرفته‌تر در گوشی V30 که منتظرش بوده‌اند، لذت خواهند برد.
      2018-02-15 12:27:00
    چه مشخصه هائی 5Gرا متمایز می کند
    اینترنت
    چه مشخصه هائی 5Gرا متمایز می کند
    تاخیر پایین‌تر و ظرفیت بالاتر به این معنی است که ماشین‌ها می‌توانند به قدری سریع با محیط اطراف خود ارتباط برقرار کنند که خودمختاری کامل آن‌ها میسر می‌شود.
      2018-02-13 12:01:00
    صبرتوییتر به ثمر نشست
    رسانه های اجتماعی
    صبرتوییتر به ثمر نشست
    فیس بوک به‌عنوان بزرگترین رقیب توییتر، از سال ۲۰۱۲ تاکنون تعداد کاربران فعال ماهیانه خود را از ۸۴۵ میلیون به بیش از ۲ میلیارد و ۱۳ میلیون کاربر افزایش داده است.
      2018-02-13 07:41:00